Bowtie Studioคู่มือการใช้งาน ← กลับหน้าหลัก EN ดาวน์โหลด PDF
Thai Aviation Services · Safety & Quality

คู่มือการใช้งาน
TAS Bowtie Studio

ระบบดูและวิเคราะห์ Bowtie ความเสี่ยงของ Offshore Helicopter Operations — Hazard, Threat, Barrier, Risk Matrix, Knowledge Graph และผู้ช่วย AI

เวอร์ชัน Prototypeฉบับวันที่ 8 ตุลาคม 2026สำหรับผู้ใช้ทุกบทบาท

1รู้จัก Bowtie Studio

Bowtie Studio คือเว็บแอปสำหรับดูและวิเคราะห์ Bowtie ของความเสี่ยงด้านการบิน แทนการเปิด Excel หลายไฟล์ ระบบรวมข้อมูลจากสองแหล่ง:

  • TAS BowTie 1.0.xlsx — bowtie เต็ม (Hazard, Threat, Consequence และ Barrier) ของ 25 hazard แผนก Pilot
  • TAS HZ Aspect Register V21.1.xlsx — hazard อีก 195 รายการจาก Aviation hazard log (รหัส A…) และ HESS hazard log (รหัส H…) และค่าความเสี่ยง Preliminary/Residual ของแต่ละ event แยกตามฐานและแผนก

รวมทั้งทะเบียน 220 hazard · 268 threat · 1,712 barrier

สิ่งที่ทำได้ในระบบ:

  • เปิดดู Bowtie ของแต่ละ hazard เป็นแผนภาพ คลิกดูรายละเอียดของทุกองค์ประกอบ
  • ดูภาพรวมความเสี่ยงของทุก hazard บน Risk Matrix แยกตามฐาน
  • หาว่า barrier ตัวไหนถูกใช้ร่วมกันหลาย hazard (จุดที่ถ้าล้มเหลวจะกระทบกว้าง)
  • ให้ระบบตรวจหา “ช่องว่าง” ใน bowtie อัตโนมัติ เช่น threat ที่มี barrier น้อยเกินไป
  • ดูความเชื่อมโยงของทั้งทะเบียนเป็นกราฟ
  • ร่าง bowtie ใหม่จาก Template (สิทธิ์ Editor)
  • ถามคำถามเกี่ยวกับทะเบียนกับผู้ช่วย AI ที่รันบนเซิร์ฟเวอร์ภายในของ TAS
นี่คือเวอร์ชันทดลอง (Prototype) ระบบนี้ใช้ทดสอบภายในเท่านั้น ข้อมูลเป็นแบบอ่านอย่างเดียว การแก้ไขใน Template ไม่ถูกบันทึกเข้าทะเบียนจริง และการเข้าสู่ระบบเป็นการจำลอง ดูรายละเอียดใน หัวข้อ 16

2ความรู้พื้นฐาน Bowtie และคำศัพท์

Bowtie คือแผนภาพรูป “โบว์” ที่อธิบายว่าความเสี่ยงหนึ่งเกิดขึ้นได้อย่างไร และมีอะไรป้องกันอยู่บ้าง อ่านจากซ้ายไปขวา:

คำศัพท์ความหมาย
Hazardกิจกรรมหรือสภาพที่มีศักยภาพทำให้เกิดอันตราย เช่น Technical failure, Fire Zone · แสดงเป็นกล่องลายเหลือง-ดำเหนือ Top event
Top eventจุดแรกที่ “สูญเสียการควบคุม” แต่ยังไม่ใช่หายนะ และยังกู้กลับได้ เช่น Uncontrollable Aircraft · แสดงเป็นวงกลมสีส้มตรงกลาง
Threatสาเหตุที่อาจทำให้เกิด top event (คน เทคนิค สภาพอากาศ องค์กร) · กล่องขอบสีน้ำเงินด้านซ้าย
Preventive barrierมาตรการที่หยุด threat ไม่ให้กลายเป็น top event · ควรมีอย่างน้อย 2 ตัวต่อ threat
Consequenceผลที่อาจเกิดตามมาหลัง top event · กล่องขอบสีแดงด้านขวา
Recovery barrierมาตรการที่ลดความรุนแรงหลังเกิด top event แล้ว
Activityสิ่งที่ “ค้ำ” barrier ให้ทำงาน เช่น Training, SOP, Audit, Briefing — ตามหลัก bowtie ไม่ควรนับเป็น barrier หลัก ระบบแสดงด้วยกรอบเส้นประ
Escalation factorสิ่งที่ทำให้ barrier เสื่อมประสิทธิภาพ (ยังไม่มีข้อมูลในเวอร์ชันนี้)
Shared barrier ⇄Barrier ชื่อเดียวกันที่ใช้ในหลายจุดหรือหลาย hazard — ถ้าตัวนี้อ่อนแอ จะกระทบหลาย hazard พร้อมกัน (common-mode)

รหัสอ้างอิง

ทุกองค์ประกอบมีรหัสที่ต่อกันเป็นลำดับชั้น ใช้อ้างอิงในที่ประชุมและในคำตอบของ AI ได้:

ตัวอย่างรหัสความหมาย
PLTA5-05Hazard / bowtie (PLT = แผนก Pilot)
PLTA5-05T2Threat ลำดับที่ 2 ของ bowtie นั้น
PLTA5-05T2P1Preventive barrier ตัวที่ 1 ของ Threat 2
PLTA5-05C3R2Recovery barrier ตัวที่ 2 ของ Consequence 3
A5-05รหัส Hazard ใน HZ Aspect Register (แสดงในกล่อง Hazard)
H4-01, H4-01T1P3Hazard ที่นำเข้าจาก Register ใช้รหัส Register เป็นรหัส bowtie เลย (A = Aviation, H = HESS) ไม่มี prefix แผนก

ระดับความเสี่ยง: Likelihood × Severity และ PEARS

ความเสี่ยงเขียนเป็นรหัส 2 ตัว เช่น 3A — ตัวเลขคือ Likelihood (โอกาสเกิด 1–5) ตัวอักษรคือ Severity (ความรุนแรง A–E ตาม ICAO) ประเมินแยก 5 มิติตาม PEARS:

PEARS

P = People (คน)
E = Environment (สิ่งแวดล้อม)
A = Asset (ทรัพย์สิน)
R = Reputation (ชื่อเสียง)
S = Security (ความมั่นคง)

ระบบใช้ค่าที่ แย่ที่สุด ใน 5 มิติเป็นระดับของรายการนั้น

Severity

A Catastrophic · B Hazardous · C Major · D Minor · E Negligible

Likelihood

5 Reported >5x/year in company
4 Reported >3x/year in company
3 Happened before in the company
2 Known in the industry
1 Unknown in the industry

สีของรหัสความเสี่ยงมาจากตาราง tolerability ใน sheet DataBase ของ TAS:

Likelihood \ SeverityABCDE
5 · Reported >5x/year5A5B5C5D5E
4 · Reported >3x/year4A4B4C4D4E
3 · Happened in company3A3B3C3D3E
2 · Known in industry2A2B2C2D2E
1 · Unknown in industry1A1B1C1D1E

สูง · Intolerable ยอมรับไม่ได้ ต้องลดความเสี่ยง   กลาง · Tolerable ยอมรับได้ภายใต้การควบคุม   ต่ำ · Acceptable ยอมรับได้   — ไม่มีข้อมูล

Preliminary กับ Residual

  • Preliminary — ความเสี่ยงของ event ก่อนมีมาตรการควบคุม
  • Residual — ความเสี่ยงที่ เหลืออยู่หลังมีมาตรการ · Severity เท่าเดิม ลดได้เฉพาะ Likelihood (S&Q ยืนยันหลักการนี้แล้ว)

ทั้งสองค่าประเมินที่ตัว event แยกตามฐาน มาจาก HZ Aspect Register ส่วนแถบสีบนแต่ละ barrier ในแผนภาพมาจาก TAS BowTie 1.0 ซึ่งเป็นค่าที่บันทึกไว้ในแถวของ barrier นั้น

3การเข้าสู่ระบบและสิทธิ์ผู้ใช้

ที่อยู่ของระบบ

เครือข่ายURL
เครือข่ายภายใน TAShttp://10.66.99.19:4190/
ZeroTierhttp://10.147.17.155:4190/

แนะนำเบราว์เซอร์ Chrome, Edge, Firefox หรือ Safari เวอร์ชันล่าสุด

ขั้นตอนเข้าสู่ระบบ

  1. เปิด URL ด้านบน ระบบจะพาไปหน้า เข้าสู่ระบบ โดยอัตโนมัติ (ปุ่ม EN มุมขวาของการ์ดใช้เปลี่ยนเป็นภาษาอังกฤษ)
  2. กดปุ่ม Sign in with Microsoft 365
  3. เลือกบัญชีทดสอบที่ตรงกับบทบาทที่ต้องการทดลอง
  4. ครั้งแรกของแต่ละบัญชี ระบบจะแสดงหน้า ขอสิทธิ์การเข้าถึง (จำลอง) — กด ยอมรับ
  5. รอสักครู่ ระบบจะเปิดหน้าหลักของ Bowtie Studio
หน้าเข้าสู่ระบบ มีปุ่ม Sign in with Microsoft 365
ภาพ 3.1 หน้าเข้าสู่ระบบ
หน้าเลือกบัญชีทดสอบ 5 บัญชี
ภาพ 3.2 เลือกบัญชีทดสอบ
การเข้าสู่ระบบเป็นการจำลอง (Mock SSO) ไม่ได้เชื่อมต่อ Microsoft จริง ไม่ขอรหัสผ่าน และไม่ส่งข้อมูลไปที่ใด ในระบบจริงปุ่มนี้จะพาไปที่ Microsoft Entra ID ของ TAS และสิทธิ์จะมาจากกลุ่มที่ผู้ใช้สังกัด

บัญชีทดสอบและสิทธิ์

บัญชีตำแหน่งสิทธิ์ (Role)
พี่ตุ๊กSafety & Security ManagerEditor
น้องสุPilot & Flight Safety / PICViewer
KimmyHOD · Barrier OwnerOwner
พี่บอยQA / AuditorApprover
ApiwudIT AdminFull Control
ทำอะไรได้บ้างViewerOwnerApproverEditorFull Control
ดู Bowtie, ภาพรวม, Barrier Register, Knowledge Graph✓✓✓✓✓
ถามผู้ช่วย AI (✨ ถาม AI)✓✓✓✓✓
✨ AI ช่วยทบทวน bowtie—✓—✓✓
สร้าง/แก้ bowtie ในแท็บ Template———✓✓
หน้าจัดการระบบ: ผู้ใช้ สิทธิ์ และโมเดล AI (หัวข้อ 17)————✓
เปิดหน้า Design Package (design-package.html)————✓

เมนูผู้ใช้: สลับบัญชีและออกจากระบบ

คลิกชื่อผู้ใช้ที่มุมขวาบน จะเห็นชื่อ ตำแหน่ง อีเมล และสิทธิ์ มีคำสั่ง 2 อย่าง:

  • สลับบัญชีทดสอบ — กลับไปหน้าเลือกบัญชี เพื่อลองมุมมองของบทบาทอื่น
  • ออกจากระบบ — ล้าง session ในเบราว์เซอร์นี้
เมนูผู้ใช้มุมขวาบน มีคำสั่งสลับบัญชีทดสอบและออกจากระบบ
ภาพ 3.3 เมนูผู้ใช้

Session มีอายุ 8 ชั่วโมง หลังจากนั้นระบบจะพากลับไปหน้าเข้าสู่ระบบเอง

หน้า Design Package (เฉพาะ IT Admin)

หน้า design-package.html เป็นเอกสารการออกแบบของโครงการ ไม่มีลิงก์จากหน้าหลัก และเปิดได้เฉพาะบัญชีสิทธิ์ Full Control ถ้าบัญชีอื่นเปิด ระบบจะพาไปหน้าเลือกบัญชีพร้อมข้อความแจ้ง

หน้าเลือกบัญชีพร้อมข้อความว่าหน้านี้เข้าถึงได้เฉพาะสิทธิ์ IT Admin
ภาพ 3.4 เมื่อบัญชีที่ไม่ใช่ IT Admin เปิด Design Package

4ส่วนประกอบของหน้าจอ

หน้าหลักของ Bowtie Studio แบ่งเป็นแถบบน แถบซ้าย พื้นที่กลาง และแผงรายละเอียดด้านขวา
ภาพ 4.1 หน้าหลักเมื่อเข้าสู่ระบบ

หน้าจอแบ่งเป็น 4 ส่วน:

ส่วนมีอะไรบ้าง
แถบบน (Header)โลโก้ · แท็บ 5 มุมมอง: ภาพรวม, Bowtie, Barrier Register, Knowledge Graph, Template · ปุ่ม 📖 คู่มือ (เปิดคู่มือนี้ · ในคู่มือมีปุ่ม ← กลับหน้าหลัก) · ปุ่ม ✨ ถาม AI · ปุ่มตัวเลือกการแสดงผล (Modern/Classic, Motion/Static, EN / ไทย, ธีม ◐) · ชื่อผู้ใช้
แถบซ้ายช่องค้นหา · เลือกฐานปฏิบัติการ · กรองแผนก · กรองระดับความเสี่ยง · รายการ hazard ทั้งหมด (ดูหัวข้อ 5)
พื้นที่กลางเนื้อหาของแท็บที่เลือก
แผงรายละเอียด (ขวา)ข้อมูลของ hazard หรือองค์ประกอบที่คลิกล่าสุด · ในแท็บ Template จะแสดงแนวทางสร้าง bowtie
เคล็ดลับ แต่ละแท็บมีที่อยู่ของตัวเอง เช่น …:4190/#overview, #bowtie, #register, #graph, #template — บุ๊กมาร์กหรือส่งลิงก์ให้เพื่อนร่วมงานเปิดตรงไปที่แท็บนั้นได้

5แถบด้านซ้าย: ค้นหา เลือกฐาน กรอง

5.1 ค้นหา Hazard / Threat / Barrier

พิมพ์คำในช่องค้นหา รายการ hazard จะกรองทันทีขณะพิมพ์ ระบบค้นจากรหัส ชื่อ hazard, top event, threat, consequence และชื่อ barrier ทุกตัว ไม่สนตัวพิมพ์เล็ก/ใหญ่ เช่น พิมพ์ fuel จะเจอ hazard ทุกตัวที่มีคำว่า fuel ในส่วนใดส่วนหนึ่ง

ช่องค้นหาเดียวกันนี้ยังใช้กรองตารางใน Barrier Register และไฮไลต์ node ใน Knowledge Graph

ผลการค้นหาคำว่า fuel ในแถบซ้าย
ภาพ 5.1 ค้นหาคำว่า “fuel”

5.2 ฐานปฏิบัติการ (Risk Register)

เลือกฐานเพื่อดูค่าความเสี่ยง Preliminary/Residual ตาม Risk Register ของฐานนั้น เมื่อเปลี่ยนฐาน chip ความเสี่ยงในรายการ, Bowtie และ Risk Matrix จะเปลี่ยนตามทันที

ฐานข้อมูลใน Risk Registerค่าที่แสดง
NSTPilot (NST&HDY), Repair Station (NST), Dispatcher, Ground Operation, DG, Facility, General Work · 189 hazardPreliminary และ Residual จาก Register
SKLPilot (NST&HDY) ร่วมกับ NST และ Repair Station (HDY) (HDY = SKL) · 112 hazard
DWIPilot, Repair Station, Dispatcher, Ground Operation, Facility ของ DWI · 132 hazard
UTPRepair Station (UTP) · 62 hazard
BKKBKK RA (Bangkok Head Office) · 24 hazard
KBRยังไม่มี sheetPreliminary ใช้ค่าจาก TAS BowTie 1.0 · Residual แสดง “—” · มีข้อความ “ไม่มีใน Register”

ถ้า hazard หนึ่งถูกประเมินหลายแถวในฐานเดียว (หลายแผนกหรือหลายกิจกรรม) ระบบแสดงค่าที่แย่ที่สุด ทั้ง Preliminary และ Residual (หาแยกกัน) และแผงขวาแสดงทุกแถวให้ดู · hazard ที่ฐานนั้นยังไม่ได้ประเมินจะแสดงข้อความ “ไม่มีใน Register”

เมื่อเปิดระบบ ค่าเริ่มต้นคือ NST (ฐานที่มีข้อมูล Register มากที่สุด)

เลือกฐาน DWI
ภาพ 5.2 เลือกฐาน DWI
เลือกฐาน KBR ซึ่งยังไม่มีข้อมูล Register
ภาพ 5.3 ฐาน KBR ยังไม่มีข้อมูล Register — Residual เป็น “—”

5.3 แผนก

กรองรายการให้เหลือเฉพาะ hazard ที่แผนกนั้นประเมินใน Register เช่น Pilot, Repair Station, Facility, General Work, Bangkok Head Office · hazard ใน hazard log ที่ยังไม่มีแผนกใดประเมินอยู่ในกลุ่ม Aviation หรือ HESS · เลือก ทั้งหมด เพื่อยกเลิก

เลือกแผนก Facility รายการเหลือเฉพาะ hazard ของแผนกนั้น
ภาพ 5.4 กรองแผนก Facility

5.4 ระดับความเสี่ยง Preliminary

กรองรายการให้เหลือเฉพาะ hazard ที่มี Preliminary ระดับ สูง กลาง หรือ ต่ำ · เลือก ทั้งหมด เพื่อยกเลิก

5.5 รายการ Hazard

แต่ละรายการแสดง chip Preliminary, ชื่อ top event, รหัส และชื่อ hazard · คลิกเพื่อเปิด bowtie ของ hazard นั้น (ถ้าอยู่ในแท็บ Knowledge Graph ระบบจะเลื่อนกราฟไปที่ node นั้นแทน) · ถ้าไม่พบรายการที่ตรงเงื่อนไข จะมีปุ่ม ล้างตัวกรอง ให้กด

6แท็บ Bowtie

แท็บหลักของระบบ แสดง bowtie ของ hazard ที่เลือกจากแถบซ้าย

6.1 แถบเครื่องมือด้านบน

  • ชื่อ top event และรหัส เช่น Uncontrollable Aircraft PLTA5-05
  • chip Preliminary และ Residual ของฐานที่เลือก พร้อมข้อความ “ฐาน …” (ถ้าฐานนี้ไม่มีข้อมูลจะต่อท้ายว่า “ไม่มีใน Register”) · ชี้เมาส์ที่ chip เพื่อดูคำอธิบาย Likelihood/Severity
  • ปุ่มสลับสี barrier: สีตามความเสี่ยง / สีตามการใช้ร่วม (ดู 6.4)
  • ปุ่ม ✨ AI ช่วยทบทวน (Editor, Owner, Full Control) — ดูหัวข้อ 11

6.2 แถบแจ้งช่องว่าง (⚠)

ระบบตรวจ bowtie ตามกฎ 3 ข้อ แล้วแสดงแถบสีส้มถ้าพบปัญหา:

  1. Threat ที่มี Preventive barrier น้อยกว่า 2 ตัว
  2. Consequence ที่ ไม่มี Recovery barrier
  3. Barrier ที่ชื่อดูเหมือน Activity (มีคำว่า training, course, SOP, procedure, policy, manual, briefing, awareness)

กด ดูทั้งหมด เพื่อดูรายการช่องว่างครบในแผงขวา

แผงขวาแสดงรายการช่องว่างที่ระบบตรวจพบ
ภาพ 6.1 รายการช่องว่างในแผงขวา
หมายเหตุการตรวจนี้เป็นกฎอย่างง่ายเพื่อชี้จุดที่ควรพิจารณา ไม่ใช่ข้อสรุป — ผู้เชี่ยวชาญ S&Q ควรตัดสินอีกครั้ง

6.3 อ่านแผนภาพ Bowtie

  • ซ้าย: Threat (กล่องขอบน้ำเงิน มีรหัสและแหล่งที่มา เช่น Occurrence Rpt, Brainstorm) ตามด้วย Preventive barrier เรียงไปทางขวา
  • กลาง: กล่อง Hazard (ลายเหลือง-ดำ) และวงกลม Top event สีส้ม
  • ขวา: Recovery barrier ตามด้วย Consequence (กล่องขอบแดง)
  • Barrier ที่มีป้าย ⇄ 4 คือ barrier ที่ใช้ร่วม ตัวเลขคือจำนวนจุดที่ใช้ทั้งทะเบียน
  • Barrier กรอบ เส้นประ คือรายการที่น่าจะเป็น Activity ให้ตรวจทาน — ถ้าตรวจแล้วว่าเป็น barrier จริง Editor ติ๊ก “ยืนยันว่าเป็น barrier จริง” ที่แผงขวา กรอบจะเป็นเส้นทึบและมีเครื่องหมาย ✓ (หรือแก้ให้เป็น Escalation factor / Escalation barrier)
  • Initial risk ใต้ top event = Preliminary ของ event ในฐานที่เลือก · Residual ที่แต่ละ consequence มาจากแถว consequence ใน TAS BowTie 1.0 (ถ้าไม่มีใช้ Residual ของ event) — Editor ปรับได้เมื่อคลิก consequence (มีเครื่องหมาย ✎)
  • เลื่อนแผนภาพในแนวนอนได้ถ้าจอแคบ (ส่วน Consequence อยู่ด้านขวาสุด)

ดูแบบเต็มจอ: กดปุ่ม ⛶ เต็มจอ ที่มุมขวาบนของแผนภาพ ระบบจะย่อแผนภาพให้พอดีจอเพื่อเห็น Preventive / Recovery barrier ครบทั้งหมด ใช้ปุ่ม − / + ย่อ–ขยาย, กดตัวเลข % เพื่อกลับไปพอดีจอ และคลิก barrier เพื่อไฮไลต์ได้ตามปกติ · ออกจากเต็มจอด้วยปุ่ม ออกจากเต็มจอ หรือกด Esc (รายละเอียดของรายการที่เลือกจะแสดงในแผงขวาหลังออกจากเต็มจอ)

6.4 โหมดสีของ barrier

โหมดแถบสีบน barrier หมายถึง
สีตามความเสี่ยง (ค่าเริ่มต้น)ระดับ PEARS สูงสุดที่บันทึกในแถวของ barrier นั้นใน TAS BowTie 1.0 — แดง/เหลือง/เขียว/เทา
สีตามการใช้ร่วมสีม่วง = barrier ที่ใช้มากกว่า 1 จุด · สีเทา = ใช้จุดเดียว — ใช้หา barrier ที่เป็นจุดเสี่ยงแบบ common-mode
แผนภาพ bowtie ในโหมดสีตามการใช้ร่วม
ภาพ 6.2 โหมดสีตามการใช้ร่วม

6.5 คลิกเพื่อดูรายละเอียด

คลิกองค์ประกอบใดก็ได้บนแผนภาพ แผงขวาจะแสดงรายละเอียด:

คลิกที่แผงขวาแสดง
Hazard / Top event หรือยังไม่ได้คลิกอะไรรหัส แผนก top event ผลรุนแรงสุด จำนวน threat/consequence · Occurrence (YTD, 5YTD, ประวัติ) · ความเสี่ยงของ event ของฐานที่เลือก: Preliminary และ Residual แยก PEARS พร้อมแหล่งที่มา · ค่าของฐานอื่น เพื่อเปรียบเทียบ · ช่องว่างที่ตรวจพบ · ข้อมูลที่ยังไม่มีใน Excel
Threat หรือ Consequenceชื่อ รหัส แหล่งที่มา รายการ barrier พร้อมระดับความเสี่ยง และคำเตือนถ้ามี barrier ไม่ถึง 2 ตัว · บนแผนภาพจะหรี่แถวอื่นลงให้เห็นเฉพาะแถวที่เลือก
Barrierประเภท (Preventive/Recovery) · รหัสเต็ม · threat ที่ป้องกัน หรือ consequence ที่ลดผล · ประเภท (ยังไม่ระบุในข้อมูลปัจจุบัน) · ความเสี่ยง PEARS ของแถวนั้น · คำเตือนถ้าเป็น Activity + ช่องติ๊กยืนยัน · ข้อมูลเพิ่มเติม: คำอธิบาย (Description) และเอกสารอ้างอิง (Reference document เช่น TAS Safety Management System Manual (SMS) Issue 02 Rev.02) — Editor/Full Control แก้ได้ คนอื่นอ่านอย่างเดียว · ใช้ที่ไหนบ้าง — รายการทุกจุดที่ใช้ barrier ชื่อเดียวกัน
คลิก threat แล้วแผงขวาแสดงรายละเอียด threat
ภาพ 6.3 รายละเอียด Threat
คลิก barrier ที่ใช้ร่วม แผงขวาแสดงรายการจุดที่ใช้
ภาพ 6.4 รายละเอียด Barrier ที่ใช้ร่วม 4 จุด

ตามรอย barrier ข้าม hazard

เมื่อคลิก barrier ที่ใช้ร่วม barrier ชื่อเดียวกันใน bowtie เดียวกันจะถูกไฮไลต์ และในหัวข้อ ใช้ที่ไหนบ้าง ของแผงขวา คลิกชื่อ top event ใดก็ได้เพื่อ กระโดดไปยัง bowtie นั้น พร้อมเลือก barrier ตัวนั้นไว้ให้ทันที

กด Esc เพื่อยกเลิกการเลือก

6.6 Hazard ที่นำเข้าจาก Register

Hazard ที่มีรหัสแบบ A1-01 หรือ H4-01 (ไม่มี prefix แผนก) มาจาก hazard log ใน HZ Aspect Register แถบเครื่องมือจะมีข้อความ “โครงสร้างจาก Hazard log” · ทะเบียนบันทึก control ต่อ hazard แต่ไม่ได้ระบุว่า control ไหนกันสาเหตุไหน ระบบจึงไม่เดาการจับคู่:

  • สาเหตุทั้งหมดรวมเป็น threat เดียว T1 (คั่นด้วย “·”) ถือ preventive barrier ทุกตัว (prevention controls)
  • ผลกระทบทั้งหมดรวมเป็น consequence เดียว C1 ถือ recovery barrier ทุกตัว (mitigative controls)
  • barrier ไม่มีค่า PEARS รายแถว แถบสีบน barrier จึงเป็นสีเทา · ไม่มี Occurrence
  • barrier เกิน 3 ตัวจัดเป็นกริด 2 คอลัมน์
  • แผงขวาแสดง หมวด (เช่น H4 · Electrical Energy Hazard), แผนกที่ประเมิน และ ทุกแถวของ Register ในฐานที่เลือก (แผนก · กิจกรรม · Preliminary→Residual)
Bowtie ของ H4-01 ที่นำเข้าจาก Register แผงขวาแสดงหลายแถวของ Register
ภาพ 6.5 Hazard จาก Register (H4-01) — ประเมิน 7 แถวที่ NST
สำหรับ S&Q / SAG bowtie เหล่านี้เป็นจุดเริ่มต้น ควรแตก T1/C1 เป็น threat และ consequence รายตัว แล้วผูก barrier ให้ถูกเส้นในการประชุม SAG

7แท็บภาพรวม

สรุปความเสี่ยงของทั้งทะเบียนในหน้าเดียว เหมาะสำหรับเตรียมการประชุม SAG

แท็บภาพรวม มีการ์ดสรุป Risk Matrix 2 ตาราง และกราฟ barrier ที่ใช้ร่วม
ภาพ 7.1 แท็บภาพรวม (ฐาน NST)

7.1 การ์ดสรุป

  • Hazard / Bowtie — จำนวน bowtie ทั้งหมด
  • Threats — จำนวน threat ทั้งหมด
  • Barriers — จำนวน barrier ทุกแถว (ในวงเล็บคือจำนวนชื่อที่ไม่ซ้ำ)
  • ความเสี่ยงเริ่มต้นระดับสูง — จำนวน hazard ที่ Preliminary อยู่ในโซนสีแดงของฐานที่เลือก
  • ช่องว่างที่ตรวจพบ — ผลรวมช่องว่างของทุก bowtie (ตามกฎใน 6.2)

7.2 Risk Matrix — Preliminary และ Residual

ตาราง 5×5 (Likelihood × Severity) นับจำนวน hazard ในแต่ละช่องของฐานที่เลือก ตัวเลขใหญ่คือจำนวน hazard ตัวเล็กคือรหัสช่อง

  • คลิกช่องใน Matrix Preliminary เพื่อกรองรายการด้านซ้ายให้เหลือเฉพาะ hazard ในช่องนั้น — ด้านบนรายการจะมีข้อความ “กรองตามช่อง Risk Matrix …” พร้อมปุ่ม ล้าง · คลิกช่องเดิมซ้ำเพื่อยกเลิก
  • Matrix Residual ใช้ดูอย่างเดียว ใต้ตารางบอกจำนวน hazard ที่ยังไม่มีค่า Residual ในฐานนั้น
คลิกช่องใน Risk Matrix แล้วรายการด้านซ้ายถูกกรอง
ภาพ 7.2 คลิกช่องใน Risk Matrix เพื่อกรองรายการ

7.3 Barrier ที่ใช้ร่วมหลายจุด

กราฟแท่ง 12 อันดับแรกของ barrier ที่ถูกใช้มากที่สุด — barrier เหล่านี้คือจุดที่ถ้าล้มเหลวจะกระทบหลาย hazard จึงเหมาะเป็นลำดับแรกของการ audit

8แท็บ Barrier Register

ตารางรวม barrier ทุกชื่อ (ไม่ซ้ำ) เรียงจากใช้มากไปน้อย

ตาราง Barrier Register
ภาพ 8.1 Barrier Register
คอลัมน์ความหมาย
Barrierชื่อ barrier
ใช้จำนวนจุดที่ใช้ทั้งทะเบียน
ประเภทที่คาดBarrier หรือ Activity? ถ้าชื่อดูเหมือนกิจกรรมสนับสนุน
เชื่อมกับ Hazardปุ่มของแต่ละ top event ที่ใช้ barrier นี้ — คลิกเพื่อเปิด bowtie นั้น
Ownerยังไม่ระบุ (ข้อมูลยังไม่มีใน Excel)

ใช้ช่องค้นหาในแถบซ้ายเพื่อกรองตารางตามชื่อ barrier

9แท็บ Knowledge Graph

แสดงความเชื่อมโยงของทั้งทะเบียนเป็นเครือข่าย เพื่อดูว่า hazard ใดพึ่งพา barrier ตัวเดียวกัน

Knowledge Graph เมื่อคลิก top event หนึ่งตัว
ภาพ 9.1 Barrier network — คลิก top event เพื่อไฮไลต์ barrier ที่เชื่อมอยู่

9.1 รูปแบบกราฟ

โหมดแสดงอะไร
Barrier networkTop event (วงกลมส้ม) เชื่อมกับ barrier ที่ใช้ร่วม — เห็นภาพรวมความเชื่อมโยงระหว่าง hazard ได้ชัดที่สุด
Bowtie network เต็มเพิ่ม threat และ consequence ของทุก bowtie เข้ามาด้วย — ละเอียดกว่าแต่หนาแน่นกว่า
Knowledge Graph โหมด Bowtie network เต็ม
ภาพ 9.2 Bowtie network เต็ม

9.2 อ่านกราฟ

  • วงกลมส้ม = top event · วงรอบ สีแดง/เหลือง/เขียว = ระดับ Preliminary ของฐานที่เลือก
  • จุดม่วง = barrier ที่ใช้ร่วม ยิ่งใหญ่ยิ่งใช้มาก · จุดเทา = barrier ที่ใช้จุดเดียว
  • อนุภาคที่ไหลเข้าหา top event = ด้านป้องกัน (preventive) · ไหลออก = ด้านลดผล (recovery) — แสดงเมื่อเปิด Motion
  • มุมล่างซ้ายบอกจำนวน nodes และ links

9.3 การใช้งาน

ทำอะไรผลลัพธ์
ชี้เมาส์ที่ nodeไฮไลต์ node ที่เชื่อมกัน และแสดงกล่องข้อมูล (Top event: Preliminary → Residual และจำนวนการเชื่อมโยง · Barrier: ใช้กี่จุดในกี่ hazard)
คลิก nodeปักหมุดการไฮไลต์ และแสดงรายละเอียดในแผงขวา · คลิกซ้ำหรือคลิกพื้นหลังเพื่อยกเลิก
ปุ่ม เปิด Bowtie ที่เลือก →เปิดแท็บ Bowtie ของ node ที่ปักหมุดไว้
ลาก nodeจัดตำแหน่ง node ใหม่
ลากพื้นหลังเลื่อนมุมมอง
Scroll เมาส์ หรือปุ่ม + / −ซูมเข้า/ออก · ปุ่ม ⟲ = จัดกราฟให้พอดีจอ
ตัวเลือก แสดง barrier ที่ใช้ ≥ N จุดซ่อน barrier ที่ใช้น้อยกว่า N จุด (1, 2, 3, 5) ช่วยลดความรก
พิมพ์ในช่องค้นหาด้านซ้ายไฮไลต์ node ที่ชื่อตรงกัน
คลิก hazard ในรายการซ้ายกราฟเลื่อนไปที่ top event นั้นและปักหมุดให้
Tab / Enterเลื่อนไปทีละ top event และเลือกด้วยแป้นพิมพ์

10แท็บ Template (สร้าง Bowtie ใหม่)

ใช้ร่าง bowtie ใหม่และดูแผนภาพตัวอย่างทันทีขณะพิมพ์ ใช้ได้เฉพาะสิทธิ์ Editor และ Full Control

แท็บ Template หลังโหลดตัวอย่าง Helideck
ภาพ 10.1 Template หลังกด “โหลดตัวอย่าง (Helideck)”

ขั้นตอนสร้าง bowtie

  1. กรอก Hazard (พร้อมบริบท) เช่น “Unsuitable helideck surface”
  2. กรอก Top event — จุดที่สูญเสียการควบคุม เช่น “Dynamic rollover”
  3. ในหัวข้อ Threats กรอกชื่อ threat แรก แล้วกรอก preventive barrier ในช่องที่เยื้องเข้าไปด้านล่าง
  4. กด +B ข้าง threat เพื่อเพิ่ม barrier · กด + Threat เพื่อเพิ่ม threat · กด ✕ เพื่อลบ threat (รหัสจะเรียงใหม่อัตโนมัติ)
  5. ทำแบบเดียวกันในหัวข้อ Consequences สำหรับ consequence และ recovery barrier
  6. แผนภาพด้านขวาจะอัปเดตเมื่อออกจากช่องที่พิมพ์ (กด Tab หรือคลิกที่อื่น)
  7. เมื่อเสร็จ กด ส่งออก JSON — ระบบคัดลอกข้อมูล bowtie ไปที่ clipboard เพื่อนำไปวางในอีเมลหรือส่งให้ทีม S&Q

ปุ่มอื่น: โหลดตัวอย่าง (Helideck) = เปิด bowtie จริงจากทะเบียนเป็นตัวอย่าง · ล้าง = เริ่มใหม่ทั้งหมด

แผงขวาแสดง แนวทางสร้าง Bowtie 8 ข้อ เช่น threat ควรมี preventive barrier อย่างน้อย 2 ตัว ผสม hardware + human และ Training/SOP เป็น Activity ไม่ใช่ barrier หลัก

ข้อมูลใน Template ไม่ถูกบันทึก ร่างนี้อยู่ในหน้าเว็บระหว่างใช้งานเท่านั้น ถ้าปิดหรือรีเฟรชหน้า ข้อมูลจะหาย — กด ส่งออก JSON ก่อนออกทุกครั้ง ในระบบจริงจะบันทึกเข้า Risk Register พร้อมขั้นตอนอนุมัติ

เมื่อบัญชีไม่มีสิทธิ์แก้ไข

บัญชี Viewer, Owner และ Approver จะเห็นข้อความ “🔒 บัญชีนี้มีสิทธิ์อ่านอย่างเดียว” แทนฟอร์ม

แท็บ Template สำหรับบัญชีที่อ่านอย่างเดียว
ภาพ 10.2 Template สำหรับบัญชี Viewer

11ผู้ช่วย AI

ผู้ช่วย AI ตอบคำถามจากข้อมูลใน Risk Register เท่านั้น ประมวลผลบนเซิร์ฟเวอร์ภายในของ TAS ไม่ส่งข้อมูลออกภายนอก และไม่มีสิทธิ์แก้ไขข้อมูลใด ๆ

ใช้ประกอบการพิจารณาเท่านั้น คำตอบของ AI อาจผิดพลาด ตรวจรหัสอ้างอิงทุกครั้ง AI ไม่ใช่การประเมินแทน S&Q/SAG และไม่เปลี่ยนค่าความเสี่ยงในทะเบียน

11.1 เปิดผู้ช่วย

กดปุ่ม ✨ ถาม AI ที่แถบบน แผงผู้ช่วยจะเปิดด้านขวา · ปิดด้วยปุ่ม ✕ หรือ Esc

แผงผู้ช่วย AI เมื่อเปิดครั้งแรก มีคำถามแนะนำ
ภาพ 11.1 แผงผู้ช่วย AI

สถานะของผู้ช่วย (ใต้ชื่อแผง)

สถานะความหมาย / ทำอย่างไร
🟢 พร้อม · ชื่อโมเดลใช้งานได้
🟡 ยังไม่ได้ติดตั้งโมเดลแจ้งผู้ดูแลระบบ
🔴 เซิร์ฟเวอร์ LLM ไม่ตอบสนอง / ไม่พบบริการ AIบริการ AI ขัดข้อง — ฟังก์ชันอื่นของระบบยังใช้ได้ตามปกติ ลองใหม่ภายหลังหรือแจ้ง IT
🔴 ผู้ดูแลระบบปิดผู้ช่วย AI ไว้ปิดโดยเจตนา ติดต่อผู้ดูแลระบบ
ต้องเปิดผ่านเซิร์ฟเวอร์ TAS เพื่อใช้ AIเปิดไฟล์จากเครื่องโดยตรง — ให้เปิดผ่าน URL ในหัวข้อ 3

11.2 ถามคำถาม

  1. เลือกว่าจะใช้ bowtie ที่เปิดอยู่เป็นบริบท หรือไม่ (ช่องติ๊กด้านบน) — chip ข้างล่างบอกว่า AI จะดูข้อมูลส่วนใด เช่น “PLTA5-05 · Uncontrollable Aircraft · ฐาน NST” หรือ “ทั้งทะเบียน · ฐาน NST”
  2. พิมพ์คำถามในช่องด้านล่าง แล้วกด Enter หรือปุ่ม ส่ง (ขึ้นบรรทัดใหม่ด้วย Shift+Enter) · หรือคลิกคำถามแนะนำ
  3. รอคำตอบ — ระบบแสดงเวลาที่ผ่านไป · คำตอบแรกอาจใช้ 30–90 วินาที บางครั้งนานกว่า เพราะประมวลผลด้วย CPU · กด หยุด เพื่อยกเลิกได้
  4. อ่านคำตอบ และตรวจรหัสอ้างอิง

ตัวอย่างคำถาม:

  • hazard ไหนมีความเสี่ยงสูงสุดที่ฐานนี้
  • Multicrew Concept ใช้ป้องกันอะไรบ้าง
  • ถ้าน้ำมันหมดกลางทาง มี barrier อะไรป้องกันบ้าง
  • สรุป PLTA5-05 Uncontrollable Aircraft สำหรับ briefing
  • จุดอ่อนของ bowtie PLTA5-05 คืออะไร
คำตอบของ AI พร้อมรหัสอ้างอิงที่คลิกได้
ภาพ 11.2 คำตอบพร้อมรหัสอ้างอิง ข้อมูลที่ใช้ เวลาที่ใช้ และปุ่ม feedback

11.3 อ่านและตรวจสอบคำตอบ

  • รหัสอ้างอิง ในคำตอบ (เช่น PLTA5-05T2P1) เป็นปุ่ม — คลิกเพื่อเปิด bowtie และเลือกองค์ประกอบนั้นทันที
  • รหัสที่มี ⚠ และขีดเตือน = ไม่มีในทะเบียน AI อาจสร้างขึ้นเอง — อย่าใช้ส่วนนั้นอ้างอิง ใต้คำตอบจะบอกจำนวนรหัสที่ตรวจไม่ผ่าน
  • ข้อมูลที่ใช้ — bowtie ที่ระบบส่งให้ AI อ่าน (คลิกเปิดได้) · ตามด้วยชื่อโมเดลและเวลาที่ใช้
  • 👍 / 👎 — ให้ feedback ความถูกต้อง ทีม S&Q จะตรวจคำตอบที่ได้ 👎
  • คัดลอก — คัดลอกคำตอบไปใช้ต่อ

11.4 AI ช่วยทบทวน bowtie

สำหรับสิทธิ์ Editor, Owner และ Full Control · ในแท็บ Bowtie กดปุ่ม ✨ AI ช่วยทบทวน ระบบจะให้ AI ทบทวน bowtie ที่เปิดอยู่ของฐานที่เลือก และร่างข้อเสนอ เช่น จุดอ่อน barrier ที่ควรพิจารณาเพิ่ม

  • คำตอบติดป้าย “ร่างข้อเสนอจาก AI — ยังไม่ผ่านการตรวจ”
  • ปุ่ม คัดลอกเป็นบันทึกสำหรับ SAG จะใส่หัวข้อ “[ร่างจาก AI — ยังไม่ผ่านการตรวจโดย S&Q/SAG]” พร้อมรหัส bowtie และฐานไว้ด้านบนให้อัตโนมัติ
  • บัญชีอื่นจะเห็นปุ่มนี้เป็นสีจางและกดไม่ได้

11.5 หลักการใช้ AI อย่างปลอดภัย

  • AI ตอบเป็นภาษาไทยเสมอ แม้หน้าจอจะเป็นภาษาอังกฤษ
  • ใช้ AI ช่วย ค้นและสรุป ไม่ใช่ช่วย ตัดสิน ระดับความเสี่ยง
  • ตรวจทุกรหัสอ้างอิงก่อนนำไปใช้ในเอกสารหรือการประชุม
  • ระบุทุกครั้งว่าเนื้อหามาจาก AI เมื่อนำไปใช้ต่อ
  • คำถามและคำตอบถูกบันทึกใน audit log ของระบบเพื่อการตรวจสอบ

12ตัวเลือกการแสดงผลและมือถือ

ปุ่มที่แถบบนด้านขวา ระบบจำค่าที่เลือกไว้ในเบราว์เซอร์นี้:

ปุ่มทำอะไร
✦ Modern / ▢ Classicสลับรูปแบบหน้าจอ — Modern (ค่าเริ่มต้น) มีเงาและพื้นหลังไล่สี · Classic เรียบ ตัดเส้นชัด เหมาะกับโปรเจกเตอร์
◉ Motion / ○ Staticเปิด/ปิด animation เช่น อนุภาคใน Knowledge Graph · ถ้าตั้งค่าเครื่องให้ลดการเคลื่อนไหว ระบบจะปิดให้เอง
EN / ไทยสลับภาษาหน้าจอระหว่างไทยและอังกฤษ · ปุ่มแสดงภาษาที่จะเปลี่ยนไป (อยู่ภาษาไทยจะเห็น EN) · ภาษาที่เลือกใช้ร่วมกันทั้งหน้าเข้าสู่ระบบ แอป และคู่มือ (ปุ่ม 📖 คู่มือ จะเปิดคู่มือภาษาเดียวกัน) · ชื่อ hazard, threat, barrier เป็นภาษาอังกฤษตามทะเบียนเสมอ · ผู้ช่วย AI ตอบเป็นภาษาไทยเสมอ
◐สลับธีมสว่าง/มืด
หน้าจอธีมมืด
ภาพ 12.1 ธีมมืด
หน้าจอแบบ Classic
ภาพ 12.2 รูปแบบ Classic

ใช้งานบนมือถือ

ระบบปรับหน้าจอสำหรับมือถือ · แถบซ้าย พื้นที่กลาง และแผงรายละเอียดเรียงต่อกันในแนวตั้ง · แผนภาพ bowtie เลื่อนซ้าย-ขวาได้ · แนะนำให้ใช้แท็บเล็ตหรือคอมพิวเตอร์สำหรับ Knowledge Graph และ Template

หน้าจอบนมือถือ
ภาพ 12.3 บนมือถือ (กว้าง 390 px)

13ตัวอย่างการใช้งานตามบทบาท

S&Q (Editor) — เตรียมการประชุม SAG

  1. เลือกฐานที่จะประชุมในแถบซ้าย
  2. เปิดแท็บ ภาพรวม ดูจำนวน hazard ระดับสูง และคลิกช่องสีแดงใน Risk Matrix เพื่อดูรายการ
  3. เปิด bowtie ของแต่ละรายการ ดูแถบช่องว่าง (⚠) และเปรียบเทียบค่ากับฐานอื่นในแผงขวา
  4. กด ✨ AI ช่วยทบทวน แล้ว คัดลอกเป็นบันทึกสำหรับ SAG เพื่อเป็นร่างเริ่มต้น — ตรวจแก้ก่อนใช้
  5. ใช้กราฟ Barrier ที่ใช้ร่วมหลายจุด จัดลำดับ barrier ที่ควร audit

นักบิน (Viewer) — เตรียม briefing

  1. ค้นหาคำที่เกี่ยวกับเที่ยวบิน เช่น helideck, fuel, weather
  2. เปิด bowtie อ่าน threat และ barrier ที่ตนเป็นส่วนหนึ่ง
  3. ถาม AI “สรุป … สำหรับ briefing” แล้วตรวจรหัสอ้างอิง

หัวหน้าแผนก (Owner) — ดูแล barrier

  1. เปิด Barrier Register ค้นหาชื่อ barrier ของแผนก
  2. ดูว่าใช้กี่จุด เชื่อมกับ hazard ใด
  3. คลิก barrier ใน bowtie เพื่อดู ใช้ที่ไหนบ้าง — ถ้าใช้หลายจุดคือ barrier ที่ต้องดูแลเป็นพิเศษ

QA / Auditor (Approver) — เลือกจุดตรวจ

  1. เปิด Knowledge Graph ตั้ง “≥ 3 จุด” เพื่อเห็นเฉพาะ barrier ที่ใช้มาก
  2. คลิก barrier ใหญ่ ๆ ดูว่ากระทบ hazard ใดบ้าง
  3. ใช้แถบช่องว่างใน bowtie หา barrier ที่เป็น Activity หรือ threat ที่ป้องกันไม่พอ

IT Admin (Full Control) — ดูแลระบบ

  1. ทดสอบทุกมุมมองด้วย สลับบัญชีทดสอบ
  2. เปิด Design Package ที่ /design-package.html
  3. ตรวจสถานะผู้ช่วย AI ในแผง ✨ ถาม AI

14คีย์ลัดและเคล็ดลับ

ปุ่มทำอะไร
Escปิดแผงผู้ช่วย AI · ยกเลิกการเลือกองค์ประกอบบน bowtie · ปิดเมนูผู้ใช้
Enterส่งคำถามถึง AI · เลือก node ใน Knowledge Graph
Shift + Enterขึ้นบรรทัดใหม่ในช่องคำถาม AI
Tabเลื่อนไปทีละองค์ประกอบ ใช้ระบบได้ด้วยแป้นพิมพ์ทั้งหมด
  • ชี้เมาส์ที่ chip ความเสี่ยง เพื่อดูว่าตัวเลข/ตัวอักษรหมายถึงอะไร
  • ส่งลิงก์ตรงไปที่แท็บ ด้วย #overview, #bowtie, #register, #graph, #template
  • ใช้ Classic + ธีมสว่าง เมื่อฉายบนโปรเจกเตอร์ในห้องประชุม
  • ปิด Motion ถ้าเครื่องช้าขณะเปิด Knowledge Graph

15คำถามที่พบบ่อยและการแก้ปัญหา

เปิดระบบแล้วไปหน้าเข้าสู่ระบบทุกครั้ง
Session หมดอายุ (8 ชั่วโมง) หรือเบราว์เซอร์ล้างข้อมูลเว็บไซต์ / ใช้โหมดไม่ระบุตัวตน — เข้าสู่ระบบใหม่
ทำไม Residual แสดงเป็น “—”
ฐานที่เลือกยังไม่ได้ประเมิน hazard นั้นใน HZ Aspect Register (เช่น KBR หรือ hazard ที่แผนกในฐานนั้นไม่ได้ทำ) — ดูค่าของฐานอื่นได้ที่บรรทัด “ฐานอื่น” ในแผงขวา
ทำไม hazard ของ Pilot ที่ NST กับ SKL ได้ค่าเท่ากัน
ทั้งสองฐานใช้ sheet 1. Pilot (NST&HDY) ร่วมกัน (HDY คือ SKL) · ถ้า Repair Station (HDY) ประเมิน hazard เดียวกันด้วย ค่าของ SKL อาจแย่กว่า
ทำไม hazard จาก Register มี threat และ consequence เพียงอย่างละ 1 ตัว
ทะเบียนบันทึก control ต่อ hazard ไม่ได้ผูกกับ threat รายตัว ระบบจึงรวมไว้เป็น T1 และ C1 — ดูหัวข้อ 6.6
ทำไมค่าความเสี่ยงของ hazard เดียวกันต่างกันระหว่างฐาน
แต่ละฐานประเมินแยกกันใน Risk Register · ดูค่าของฐานอื่นได้ที่บรรทัด “ฐานอื่น” ในแผงขวาของแท็บ Bowtie
สีบน barrier ไม่ตรงกับ Preliminary ด้านบน
ถูกต้องแล้ว — แถบสีบน barrier มาจาก TAS BowTie 1.0 (แถวของ barrier) ส่วน Preliminary/Residual ด้านบนมาจาก event ใน HZ Aspect Register ของฐานที่เลือก
แท็บ Template ขึ้นว่า “อ่านอย่างเดียว”
บัญชีนี้ไม่มีสิทธิ์ Editor — ใช้บัญชีพี่ตุ๊ก (Editor) หรือ Apiwud (Full Control)
ปุ่ม ✨ AI ช่วยทบทวน กดไม่ได้
ใช้ได้เฉพาะ Editor, Owner และ Full Control
เลือก English แล้ว ทำไม AI ยังตอบเป็นภาษาไทย
ตั้งใจให้เป็นแบบนั้น — ผู้ช่วย AI ตอบเป็นภาษาไทยเสมอ ส่วนข้อความบนหน้าจอเปลี่ยนตามภาษาที่เลือก
ผู้ช่วย AI ตอบช้ามาก
ปกติ — เซิร์ฟเวอร์ประมวลผลด้วย CPU และรับได้ครั้งละ 1 คำถาม ถ้ามีคนอื่นถามอยู่ต้องรอคิว · ถ้าถามถี่เกินไประบบจะแจ้งให้รอสักครู่
AI ขึ้นว่า “ไม่พบบริการ AI บนเซิร์ฟเวอร์นี้”
บริการ AI ขัดข้อง — ส่วนอื่นของระบบใช้งานได้ปกติ แจ้ง IT Admin
กด “ส่งออก JSON” แล้วขึ้นว่า “คัดลอกไม่ได้”
เบราว์เซอร์ไม่อนุญาตให้คัดลอกบนหน้าเว็บที่ไม่ใช่ https — กด F12 เปิด Console แล้วคัดลอกข้อความจากที่นั่น
เปิด Design Package แล้วถูกพาไปหน้าเลือกบัญชี
หน้านี้เปิดได้เฉพาะสิทธิ์ IT Admin (Full Control)
หน้าจอไม่อัปเดตหลังผู้ดูแลแก้ข้อมูล
กด Ctrl+F5 (Mac: Cmd+Shift+R) เพื่อโหลดใหม่

16ข้อจำกัดของเวอร์ชันทดลอง

  • การเข้าสู่ระบบเป็นการจำลอง — ไม่ได้ตรวจตัวตนจริง การจำกัดสิทธิ์ทำงานในเบราว์เซอร์เท่านั้น ไม่ใช่มาตรการความปลอดภัย · ห้ามใช้กับข้อมูลลับจนกว่าจะเชื่อม Microsoft Entra ID จริง
  • ข้อมูลอ่านอย่างเดียว — แก้ไขค่าในทะเบียนผ่านระบบนี้ไม่ได้ · Template ไม่บันทึก
  • ข้อมูล Risk Register นำเข้าครบทุก department sheet แล้ว ยกเว้นฐาน KBR (ยังไม่มี sheet) · sheet ที่ไม่ระบุฐานในวงเล็บ (Dispatcher, Ground Operation, DG, Facility, General Work) ผูกกับ NST และรอ S&Q ยืนยัน · ไม่ได้นำเข้า sheet Environmental aspect
  • Hazard จาก Register (195 รายการ) ยังไม่ใช่ bowtie เต็ม — threat/consequence รวมเป็น T1/C1
  • ข้อมูล barrier ที่ยังไม่มี — ประเภท และ Escalation factor แสดงเป็น “ยังไม่ระบุ”
  • Barrier ที่ใช้ร่วม ตรวจจากชื่อที่เหมือนกัน — ถ้าสะกดต่างกันเล็กน้อยจะนับเป็นคนละตัว
  • ผู้ช่วย AI ประมวลผลด้วย CPU จึงช้า และอาจตอบผิด
  • ยังไม่มีขั้นตอน Draft → Review → Approved และประวัติการแก้ไข
แจ้งปัญหาหรือข้อเสนอแนะ ติดต่อ IT Admin ของโครงการ พร้อมแนบภาพหน้าจอ ชื่อบัญชีทดสอบที่ใช้ ฐานที่เลือก และรหัส hazard ที่เกี่ยวข้อง

17สำหรับ IT Admin: จัดการผู้ใช้และโมเดล AI

หน้า จัดการระบบ (admin.html) ใช้ได้เฉพาะสิทธิ์ Full Control · เปิดจากเมนูผู้ใช้มุมขวาบน → ⚙ จัดการระบบ (IT Admin)

เมนูผู้ใช้ของบัญชี IT Admin มีรายการจัดการระบบ
ภาพ 17.1 เมนูผู้ใช้ของ IT Admin

17.1 ปลดล็อกด้วย Admin token

เพราะการเข้าสู่ระบบยังเป็นการจำลอง การแก้ไขทุกอย่างในหน้านี้จึงต้องใช้ Admin token ด้วย — คือค่า BT_ADMIN_TOKEN ในไฟล์ deploy/.env บนเซิร์ฟเวอร์ · ใส่ครั้งเดียวต่อแท็บ กด ล็อก เมื่อใช้งานเสร็จ · ใส่ผิดหลายครั้งระบบจะให้รอ 1 นาที

ช่องใส่ Admin token
ภาพ 17.2 ปลดล็อกหน้าจัดการระบบ

17.2 ผู้ใช้และสิทธิ์

ตารางผู้ใช้ พร้อมช่องเลือกสิทธิ์และสวิตช์ใช้งาน
ภาพ 17.3 ผู้ใช้และสิทธิ์
  • เปลี่ยนสิทธิ์ — เลือกในคอลัมน์ สิทธิ์ ระบบบันทึกทันที · มีผลเมื่อผู้ใช้คนนั้นโหลดหน้าครั้งถัดไป (ไม่ต้องเข้าสู่ระบบใหม่)
  • ปิดใช้งาน — สวิตช์ ใช้งาน · บัญชีจะหายจากหน้าเข้าสู่ระบบ และผู้ที่ใช้อยู่จะถูกออกจากระบบเมื่อโหลดหน้าครั้งถัดไป
  • เพิ่ม / แก้ไข — ปุ่ม + เพิ่มผู้ใช้ หรือ แก้ไข: รหัสผู้ใช้ (a-z 0-9 . _ -) ชื่อ อีเมล ตำแหน่ง สิทธิ์ และสีของ avatar · รหัสผู้ใช้แก้ภายหลังไม่ได้
  • ลบ — ปุ่ม ลบ (มีถามยืนยัน)
  • ระบบไม่ยอมให้ลบ ปิดใช้งาน หรือลดสิทธิ์ผู้ใช้ Full Control คนสุดท้าย
หน้าต่างเพิ่มผู้ใช้
ภาพ 17.4 เพิ่มผู้ใช้

17.3 โมเดล AI

แท็บโมเดล AI แสดงโมเดลที่ใช้อยู่ ฟอร์มเปลี่ยนโมเดล และรายการ endpoint
ภาพ 17.5 โมเดล AI
  • โมเดลที่ใช้อยู่ — สถานะ (พร้อมใช้งาน / เชื่อมต่อไม่ได้ / ไม่พบโมเดล / ปิดอยู่), endpoint, URL, โมเดล, จำนวน token สูงสุด · สวิตช์ เปิดใช้ AI ปิดผู้ช่วย AI สำหรับทุกคนได้ทันที
  • เปลี่ยนโมเดล — เลือก Endpoint แล้วเลือก โมเดล จากรายการที่ endpoint นั้นมี → กด ทดสอบ เพื่อดูว่าตอบได้และเร็วแค่ไหน → กด ใช้โมเดลนี้ · มีผลกับคำถามถัดไปของผู้ใช้ทุกคนทันที ไม่ต้อง restart
  • Endpoint — เซิร์ฟเวอร์ LLM ที่เลือกใช้ได้ · “ค่าจาก deploy/.env” คือค่าตั้งต้นของเซิร์ฟเวอร์ (แก้ที่ไฟล์ .env เท่านั้น) · Ollama ในเครื่อง คือโมเดลที่ติดตั้งบนเครื่องนี้ (ประมวลผลด้วย CPU, ช้ากว่า) · กด + เพิ่ม endpoint เพื่อเพิ่มเซิร์ฟเวอร์แบบ OpenAI-compatible (LiteLLM, vLLM, DeepSeek, LM Studio) หรือ Ollama
  • API key เก็บไว้บนเซิร์ฟเวอร์เท่านั้น หน้าเว็บแสดงแค่ว่า “ตั้งค่าแล้ว” · เว้นช่องว่างตอนแก้ไขเพื่อใช้ key เดิม
  • Token สูงสุด — โมเดลแบบ reasoning (เช่น DeepSeek) ควรตั้งประมาณ 2000 ไม่เช่นนั้นคำตอบอาจถูกตัด
หน้าต่างเพิ่ม endpoint
ภาพ 17.6 เพิ่ม endpoint
ก่อนเปลี่ยนโมเดลสำหรับใช้งานจริง โมเดลแต่ละตัวตอบได้ไม่เท่ากัน (ความถูกต้องของรหัสอ้างอิง ภาษาไทย ความเร็ว) · หลังเปลี่ยนควรรันชุดทดสอบ ai-gateway/eval/run_eval.py และให้ S&Q ตรวจผลก่อน

17.4 บันทึกการเปลี่ยนแปลง

แสดงการแก้ไข 50 รายการล่าสุด (เวลา ผู้ทำ IP การกระทำ รายละเอียด) จาก audit log ของระบบ — ไม่บันทึก API key

ตารางบันทึกการเปลี่ยนแปลง
ภาพ 17.7 บันทึกการเปลี่ยนแปลง